Przejdź do treści Przejdź do menu
środka, 25 maja 2022 napisz DONOS@

Koruna

Bywa w ciastkarniach ciasto nadziewane serem o intrygującym kształcie (fot. barwna). Zwykle brak obok informacji, z pośpiechu może bimbania? Klient zdezorientowany docieka: -"Jak to nazywacie?". Na odczepnego słyszy w kilku sklepach różne określenia tego samego: -"Łapa, gwiazda, gniazdo" lub "koruna" (czyli korona)." Mętlik zastanawia, choć cieszy że tyle dawności-rzadkości przetrwało, a dzięki komu? W Łomży nie dziwota. Kurpianek dostatek, a wśród nich cudowne Babcie, "strażniczki tradycji domowej". Tylko czy wnusie miały czas do końca  wysłuchać wspomnień? Przeniesienie tych nazw w nowe pokolenia, to nie tylko szacunek dla tradycji: nie cenimy swoich skarbów. Dowodem w Łomży szyld "Smaki Podlasia" a dlaczego nie istnieje np. "Kurpiowski smak"? Jeśli tak lekkomyślnie rozmywamy cudowną odrębność lokalną, swoją skazując na usunięcie i oddając sąsiadom czerpanie korzyści z łomżyńskiej i kurpiowskiej kultury, to doczekamy, że i Skansen w Nowogrodzie będzie potocznie okraszony szyldem "Podlaski" ew. naprzemiennie "Skansen Europejski". Jak przewalczyć fatum Króla Ubu? - to z nim kojarzone jest powiedzonko:"Rzecz dzieje się w Polsce, czyli nigdzie" (1896r). Przesypiamy kolejne szanse, dziś choćby na Przysmak Lokalny, bo może procedura skomplikowana i trzeba chcieć? Niech tam sobie Poznań będzie sławiony przez "rogale świętomarcińskie" albo Kraków przez "obwarzanki". My zbyt łatwo zapominamy, że nasze smakołyki mają bogate tło historyczne, a najpiękniejsza wydaje się "koruna". Ciekawostka z Muzeum Północno-Mazowieckiego w Łomży: AD 1971. Śladem ginących zwyczajów żona założyciela Muzeum,  Jadwiga Chętnikowa zamówiła u Stanisławy Niedźwiedzkiej we wsi Baba na Kurpiach, rekonstrukcję "korony weselnej" z ciasta. Fotograf muzealny, obładowany sprzętem ruszył w podróż jak z filmu "Daleko od szosy"- autobusem PKS-u, a dalej pieszo. Dla zdobycia paru zdjęć. Tej oszczędności "dzieci rewolucji cyfrowej" już nie zrozumieją, a taki był PRL. Z powodu "trudności przejściowych" ograniczoną ilość materiału foto. przydzielał (!) Wydział Kultury. Oto z trudem zdobyte zdjęcie cz-białe: zasłużona Twórczyni Ludowa, znana też z wycinanek i palm wielkanocnych, specjalnie piecze na odwróconej misce,  własnoręcznie wygniecione z ciasta figurki zwierząt, tzw. byśki, z postacią Kurpianki w środku kompozycji. Tego typu "korona weselna" symbolizować miała dostatek w nowym gospodarstwie panny młodej. To już nieistniejący zwyczaj. A jak na Mazowszu Łomżyńskim było - Gloger przekazał ze wspomnień swojej Babki (1908):  dawniej u zamożniejszych, odpowiednikiem korony wypiekanej była wyszywana, gdzie przypinano "na głowie panny młodej symbol ukoronowania jej cnoty dziewiczej" na obręczy z ducików, na białym atłasie liście chmielowe lub winogronowe, z przyszytymi klejnotami, świecidełkami, pod którą matka córce przy wyjeździe do ślubu, kładła chleb, cukier i pieniądz... Jeśli się zagapimy, nasz region będzie symbolizować korowaj, kołacz albo pieróg zamiast swojskiej "koruny".

Foto:
Bolesław Deptuła
śr, 22 grudnia 2021 17:08
Data ostatniej edycji: śr, 22 grudnia 2021 17:47:57

 
 
4lomza.pl Regionalny Portal Copyright © Speed s.c. 2005r - 4too v.1.0

W celu świadczenia przez nas usług oraz ulepszania i analizy ich, posiłkujemy się usługami i narzędziami innych podmiotów. Realizują one określone przez nas cele, przy czym, w pewnych przypadkach, mogą także przy pomocy danych uzyskanych w naszych Serwisach realizować swoje własne cele i cele ich podmiotów współpracujących.

W szczególności współpracujemy z partnerami w zakresie:
  1. Analityki ruchu na naszych serwisach
  2. Analityki w celach reklamowych i dopasowania treści
  3. Personalizowania reklam
  4. Korzystania z wtyczek społecznościowych

Zgoda oznacza, że n/w podmioty mogą używać Twoich danych osobowych, w postaci udostępnionej przez Ciebie historii przeglądania stron i aplikacji internetowych w celach marketingowych dla dostosowania reklam oraz umieszczenia znaczników internetowych (cookies).

W ustawieniach swojej przeglądarki możesz ograniczyć lub wyłączyć obsługę plików Cookies.

Lista Zaufanych Partnerów

Wyrażam zgodę