Elektryki z BLM. PKS Nova stawia na Gminę Łomża
Nowe elektryczne autobusy PKS Nova zaprezentowano w środę przed siedzibą Gminy Łomża. Pojazdy mają wozić także pasażerów na ziemi łomżyńskiej. Przy okazji samorządowcy i kierownictwo przewoźnika mówili o znacznie większych planach: kolejnych elektrykach, nowej siatce połączeń i budowie nowoczesnej bazy PKS Nova na terenie Gminy Łomża.
– Jak państwo widzą, proces modernizacyjny firmy postępuje – mówił Jacek Piorunek, członek Zarządu Województwa Podlaskiego. Chwalił obecne kierownictwo PKS Nova i przekonywał, że po zmianach w zarządzaniu spółką widać kolejne efekty.
Najbardziej widowiskowym z nich są stojące przed urzędem elektryczne autobusy. W ramach dwóch projektów PKS Nova pozyskała 14 pojazdów zeroemisyjnych. Wartość inwestycji to ponad 47,3 mln zł, z czego blisko 34 mln zł stanowi dofinansowanie z Krajowego Planu Odbudowy.
Trzynaście pojazdów dostarczyła firma Busnex Poland – są to autobusy marki Yutong – natomiast czternastym jest Automet SmileX Electric. Według PKS Nova Yutongi mogą pokonać na jednym ładowaniu do około 400 km. Są klimatyzowane, wyposażone w gniazda USB i rozwiązania dla osób z niepełnosprawnościami.
Elektryki z Łomży
Jacek Piorunek podkreślał również inny widowiskowy i ważny dla lokalnego samorządu szczegół. Niemal wszystkie nowe elektryki (13) zostały zarejestrowane na terenie Gminy Łomża. Co więcej, PKS Nova w tej podłomżyńskiej gminie ma mieć zarejestrowanych ponad sto innych autobusów.
To efekt prowadzonej od kilku lat polityki gminy. W 2021 roku samorząd obniżył stawkę podatku od dużych autobusów, chcąc zachęcić przewoźników do rejestrowania pojazdów właśnie tutaj. W kwietniu 2024 roku w Gminie Łomża zarejestrowanych było już 69 autobusów powyżej 22 miejsc, podczas gdy niespełna dwa lata wcześniej było ich zaledwie siedem.
– To jest efekt dobrej współpracy z Gminą Łomża, PKS Nova, dobrych stawek finansowych i dobrej atmosfery współpracy – mówił Piorunek.
Zakup samych autobusów to tylko część inwestycji. Potrzebna jest również infrastruktura ładowania. W dwóch projektach KPO przewidziano łącznie 10 mobilnych stacji ładowania. Jedna z sześciu ładowarek drugiego etapu została przewidziana dla łomżyńskiej bazy przy al. Piłsudskiego. PKS Nova informuje, że zaplecze do ładowania elektryków powstało w Białymstoku, Łomży i Suwałkach.
Od dowozu dzieci do rozbudowanej sieci
Dla wójta Piotra Kłysa prezentacja nowych autobusów była też okazją do przypomnienia, jak rozpoczęła się współpraca Gminy Łomża z PKS Nova.
Jej początkiem było przede wszystkim zapewnienie dowozu dzieci do szkół. Od 1 stycznia 2021 roku Gmina Łomża stała się organizatorem publicznego transportu zbiorowego i zdecydowała się powierzyć przewozy spółce PKS Nova.
– Najważniejsze było dla mnie, a później także dla innych wójtów, żeby ten transport publiczny był realizowany przez firmę, najlepiej publiczną – mówił Kłys.
Początkowo autobusy obsługiwały pięć linii. Z czasem system rozbudowywano i zawierano porozumienia z sąsiednimi samorządami. Obecnie przewozy obejmują także gminy Nowogród, Zbójna i Rutki. Umowa na 2026 rok przewiduje 11 linii i blisko 260 tys. kilometrów przejechanych w ciągu roku. Wartość kontraktu wynosi 2,8 mln zł, choć gminę kosztuje to niewielką część tej kwoty, ponieważ trasy generują spory dochód.
Według danych przedstawionych podczas środowego spotkania z transportu organizowanego przez gminę korzysta około 250 tys. pasażerów rocznie.
– To bardzo dobry dzień – mówił Piotr Kłys. Dziękował władzom województwa i PKS Nova, że część nowego taboru będzie służyła także mieszkańcom okolic Łomży.
O znaczeniu wspólnej organizacji transportu mówiła wójt Zbójnej Elżbieta Parzych. Przyznała, że dla niewielkiego samorządu samodzielne stworzenie podobnej sieci komunikacyjnej byłoby niezwykle trudne.
Jeszcze 12 elektryków
Na obecnych 14 autobusach elektryczna modernizacja PKS Nova ma się nie skończyć.
Adam Byglewski, dyrektor operacyjny i prokurent spółki, zapowiedział pozyskanie kolejnych 12 autobusów elektrycznych i 11 ładowarek w następnym projekcie finansowanym ze środków europejskich. Mówił, ż Spółka uczestniczy w pracach nad planem transportowym województwa i liczy, że od 1 stycznia przyszłego roku będzie wykonywać przewozy powierzone przez samorząd województwa o pracy eksploatacyjnej sięgającej około 9 mln kilometrów rocznie.
W przyszłości mają pojawić się także – jak określał je Byglewski – „trasy marszałkowskie”. Założenie jest ambitne: wszystkie powiaty województwa miałyby być skomunikowane z najwyżej jedną przesiadką, a wszystkie gminy – najwyżej dwiema.
W 2025 roku, jak informował przedstawiciel spółki, PKS Nova przewiozła ponad 7 mln pasażerów.
Piorunek: weto utrudniło uporządkowanie transportu
Jacek Piorunek nawiązał też do zawetowanej przez prezydenta Karola Nawrockiego nowelizacji ustawy o publicznym transporcie zbiorowym.
– Szkoda – komentował.
Uchwalona 31 lipca ustawa zakładała m.in. powierzenie marszałkom województw większej roli w koordynacji przewozów i przygotowywaniu wojewódzkiej sieci komunikacyjnej. Wprowadzała także minimalne standardy połączeń między gminami, powiatami i stolicą województwa. Zdaniem Piorunka takie rozwiązanie ułatwiłoby uporządkowanie transportu publicznego w regionie i ograniczanie wykluczenia komunikacyjnego.
Nowa baza przed Podgórzem
Coraz bliżej do dużej zmiany w łomżyńskim oddziale PKS Nova. Spółka chce opuścić obecny teren przy al. Piłsudskiego i wybudować nową bazę na terenie Gminy Łomża, w rejonie drogi prowadzącej w stronę Giełczyna i Podgórza.
– Zależy nam, żeby wybudować jak najszybciej na terenie Gminy Łomża nowoczesną bazę – mówił Adam Byglewski.
Pod obiekt przygotowywana jest działka o powierzchni około dwóch hektarów. Jak mówił przedstawiciel PKS Nova, umowa z właścicielem gruntu została już podpisana, wpłacono także zadatek. Trwają procedury związane m.in. z przygotowaniem nieruchomości pod inwestycję.
Podstawowym źródłem finansowania inwestycji miała być sprzedaż dotychczasowego terenu PKS Nova w Łomży. Pierwsza próba nie przyniosła rozstrzygnięcia. Jacek Piorunek zapowiedział, że cena nieruchomości może zostać obniżona, aby zwiększyć zainteresowanie potencjalnych nabywców. Takiego zamiaru nie deklarował przedstawiciel Spółki. Byglewski zapewniał jednak, że przyszłość nowej bazy nie musi zależeć wyłącznie od sprzedaży starego terenu.
– Determinacja jest, żeby to zrobić – podkreślał.
Według przedstawionego w środę harmonogramu budowa mogłaby potrwać około sześciu miesięcy, a nowa baza miałaby rozpocząć funkcjonowanie wiosną 2027 roku, w okolicach Wielkanocy.
Łomżyński oddział PKS Nova zatrudnia obecnie około 100 osób i dysponuje około 62 autobusami. Kierownictwo spółki zapewnia, że większych zwolnień nie planuje. Przeciwnie – potrzebni są kolejni pracownicy, przede wszystkim kierowcy, ale także m.in. informatycy.
Nowy tabor, rozbudowana sieć połączeń i baza powstająca tuż pod Łomżą mają sprawić, jak mówił Jacek Piorunek, „że transport publiczny drgnie na ziemi łomżyńskiej”.
