Dzieci powyżej 6. roku życia – 5 kroków do zdrowych zębów. Proste zasady dla rodziców
Zdrowe zęby i dziąsła mają ogromne znaczenie dla rozwoju dziecka. Próchnica i ból zęba mogą nie tylko utrudniać jedzenie, ale też wpływać na samopoczucie, koncentrację w szkole, a nawet pewność siebie. Specjaliści przypominają, że profilaktyka jamy ustnej jest prostsza niż leczenie – wystarczy konsekwencja i kilka codziennych nawyków.
Polskie Towarzystwo Stomatologii Dziecięcej opublikowało nowe zalecenia higieniczno-profilaktyczne w zakresie higieny jamy ustnej dla dzieci powyżej 6. roku życia.
Krok 1: szczotkowanie 2 razy dziennie pastą z fluorem
Dziecko powinno myć zęby dwa razy dziennie – obowiązkowo wieczorem przed snem oraz przynajmniej jeszcze raz w ciągu dnia (np. rano po śniadaniu). Pojedyncze mycie powinno trwać około 2 minut, a szczotkowanie musi obejmować wszystkie powierzchnie zębów: zewnętrzną, wewnętrzną i żującą.
Ważne: po szczotkowaniu nie należy płukać ust wodą – najlepiej wypluć nadmiar pasty, aby fluor działał dłużej i lepiej chronił szkliwo.
Jaka pasta?
zawartość fluoru: 1000–1500 ppm (niska próchnica) lub 1450 ppm (wysokie ryzyko próchnicy),
ilość pasty: pół–cała długość włosia szczoteczki.
Eksperci podkreślają też, że rodzice powinni pomagać i nadzorować mycie zębów nawet do 8–9 roku życia, a czasem dłużej (do ok. 10 r.ż.).
Krok 2: nitkowanie, czyszczenie języka i płukanki
Szczoteczka nie dociera do przestrzeni międzyzębowych, a właśnie tam często rozwija się próchnica. Dlatego zalecane jest nitkowanie minimum raz dziennie (najlepiej wieczorem). U dzieci w wieku 6–8 lat powinno odbywać się to z pomocą rodzica.
Warto też pamiętać o języku – jego czyszczenie (szczoteczką lub skrobaczką) pomaga ograniczyć bakterie i nieprzyjemny zapach z ust. Zaleca się robić to 2 razy dziennie.
Płukanki do jamy ustnej mogą wspierać higienę, szczególnie u dzieci z aparatami ortodontycznymi lub przy suchości w ustach. Ważne jednak, by płukanek fluorkowych nie stosować bezpośrednio po myciu zębów pastą z fluorem, tylko w innej porze dnia.
Krok 3: guma bezcukrowa po posiłku – ale z głową
Żucie gumy bez cukru po jedzeniu zwiększa wydzielanie śliny, która pomaga neutralizować kwasy i usuwać resztki pokarmu. Najlepiej wybierać gumy z ksylitolem.
Zalecenia mówią, aby żuć gumę: po głównych posiłkach, maksymalnie 3 razy dziennie, przez 10–15 minut.
Uwaga: guma nie jest dla wszystkich – nie zaleca się jej m.in. u dzieci z niektórymi wadami zgryzu, problemami ze stawem skroniowo-żuchwowym oraz u najmłodszych (ryzyko zadławienia).
Krok 4: dieta – mniej cukru, więcej wody
W profilaktyce próchnicy ogromne znaczenie ma jedzenie. Największym problemem jest częste podjadanie i produkty bogate w cukry proste: słodycze, chipsy, ciasta, słodzone napoje czy soki. To właśnie cukier „karmi” bakterie, które produkują kwasy niszczące szkliwo.
Specjaliści zalecają: 3 główne posiłki dziennie, ewentualnie 1–2 zdrowe przekąski (np. owoce, warzywa, orzechy), wodę jako najlepszy napój między posiłkami.
Krok 5: regularne kontrole u dentysty
Wizyty kontrolne powinny odbywać się co 3–6 miesięcy (2–4 razy w roku). Dzięki temu można wcześnie wykryć próchnicę, problemy ze zgryzem lub inne nieprawidłowości. Dentysta może też zalecić zabiegi profilaktyczne i profesjonalną higienizację.
