Dziś startuje system kaucyjny dla butelek plastikowych, szklanych i dla puszek
1. października w Polsce oficjalnie rusza system kaucyjny. Do oznaczonych opakowań plastikowych, szklanych i puszek doliczana będzie kaucja, którą będzie można odzyskać zwracając opakowanie. MKiŚ szacuje, że dzięki systemowi kaucyjnemu w Polsce można odzyskiwać nawet 90 proc. plastikowych butelek typu PET, czyli dwa razy więcej niż obecnie.
Jedni mówią o małej rewolucji, inni o kolejnej próbie uporządkowania systemu surowców wtórnych. Od 1. października rusza w Polsce system kaucyjny. Teoretycznie sprawa jest prosta, ponieważ do sprzedawanego towaru doliczona zostanie kaucja, którą można odebrać przy zwracaniu pustego opakowania.
Naliczanie kaucji
Dla butelki jednorazowej z tworzyw sztucznych o pojemności do 3 litrów kaucja wyniesie 50 gr., podobnie jak w przypadku puszki metalowej o pojemności do 1 litra. Dla butelki szklanej wielokrotnego użytku do 1,5 litra kaucja wyniesie 1 zł.
Co ważne, kaucja będzie pobierana od butelek i puszek oznaczonych specjalnym logo (w załączeniu), a do oddania nie będzie potrzebny żaden paragon czy inny dokument zakupu. Kaucja ma być doliczana przy kasie, a nie zawierać się w cenie prezentowanej na półce. Z chwilą startu systemu kaucyjnego na półkach jest jeszcze niewiele opakowań podlegających nowemu prawu, dlatego niektóre sieci sklepów, by przygotować klientów na nową rzeczywistość, odbierają także te bez specjalnego oznakowania, płacąc za butelkę plastikową np. 10 gr. To dobra wola sklepu.
- Polska jest 19. europejskim krajem, w którym tego typu sposób obrotu opakowaniami po napojach będzie obowiązywał w gospodarce – mówiła minister klimatu i środowiska Paulina Hennig-Kloska. Do końca roku jest tzw. okres przejściowy, tzn. na sklepowych półkach mogą pojawiać się napoje w opakowaniach, które są w systemie kaucyjnym, czyli oznaczone, jak również pochodzące ze starych zapasów. „Szacujemy, że do końca roku wyczerpią się zapasy i od 1 stycznia 2026 r. już tylko opakowania do napojów w systemie kaucyjnym będą mogły pojawiać się w sklepach" – oceniła minister klimatu i środowiska.
Zwrot opakowań i odbiór kaucji
Każdy sklep, niezależnie od wielkości, taką kaucje będzie naliczał, ale nie każdy będzie miał obowiązek przyjąć opakowanie z powrotem. Obowiązek mają sklepy powyżej 200 mkw. Mniejsze punkty handlowe do systemu mogą się przyłączyć dobrowolnie. Obowiązek odbierania opakowań i wypłacania kaucji będą miały te mniejsze sklepy, które sprzedają opakowania szklane wielokrotnego użytku, np. piwo. Zwrot możliwy będzie także w specjalnie do tego przygotowanych automatach czy innych punktach realizujących zbiórki.
Co ważne, aby oddać opakowanie i odzyskać kaucję, butelka czy też puszka muszą być kompletne. Nie można ich zgniatać ani uszkadzać i muszą mieć oryginalne etykiety z nienaruszonym znakiem kaucji i czytelnym kodem kreskowym.
Za organizację systemu kaucyjnego odpowiadają operatorzy, czyli podmioty, które organizują współpracę między producentami , a punktami sprzedaży oraz odpowiadają za zbiórkę opakowań objętych systemem.
Celem programu jest oszczędzanie surowców, czystsze środowisko i podnoszenie świadomości, że opakowanie to nie odpad. W ulotce wyjaśniającej działanie systemu czytamy, że w niektórych krajach butelka wielokrotnego użytku wraca na rynek kilkanaście razy.
