środa, 15 sierpnia 2018 napisz DONOS@

Modlitwa to radość, że zaczyna się nowy dzień...

Anna Filipkowska-Wybranowska od dobrych kilku lat jest na emeryturze. Nie wychodzi zbyt często z domu, gdyż ma chorą mamę, którą trzeba się opiekować. Pogodnej emerytce jednak żal czasu na gapienie się w telewizor czy sprzątanie w kółko mieszkania. Wstaje o piątej, szóstej rano, aby na stole w kuchni rozłożyć sosnowe deski...

Ppłk Ryszard Matuszewski i Anna Filipkowska-Wybranowska
Ppłk Ryszard Matuszewski i Anna Filipkowska-Wybranowska

Pierwszą deskę dostała na Gwiazdkę 2008 r. Od synowej Agaty z Warszawy, która zapisała się na kurs pisania ikon. Już w styczniu 2009 ambitna teściowa na własną rękę zaczęła „studiowanie”.
- Nakupiłam mnóstwo albumów z reprodukcjami, szperałam w Internecie i wyruszałam na wyprawy  do muzeów w Olsztynie, Białymstoku i Supraślu – opowiada Anna Filipkowska-Wybranowska, która otworzyła własną wystawę „Ikony” w Galerii N Klub Garnizonowego w Łomży. - Badałam historię świętych, symbolikę kolorów, miejsc i przedmiotów, uczyłam się i... modliłam. Moja modlitwa to nie klepanie pacierzy. To radość, że człowiek żyje, że zaczyna się nowy dzień i że mogę coś po sobie zostawić...
I tak wstając o świcie „zostawiła” po roku aż 50 ikon. Mówi, że nie mogła doczekać się poranka, tak ją ciągnęło do schnących desek. Początkowo mąż patrzył na jej nową pasję z przymrużeniem oka, później z wyrozumiałością, żeby z czasem zostać... głównym sponsorem.
- Ta wystawa nie powstałaby bez cierpliwości męża. Z emerytury mogłabym stworzyć może dwie, może trzy ikony, ale wspiera mnie mój  Wincenty, który prowadzi kancelarię adwokacką – uśmiecha się absolwentka wychowania plastycznego Studium Nauczycielskiego w Ełku, która prawie dwa lata temu debiutowała w Galerii N wystawą obrazów olejnych, akwarel i tkanin artystycznych. - Tworzenie ikon jest kosztowne, do tego wielu  materiałów nie ma w Łomży, więc kupuję je w sklepie dla konserwatorów zabytków aż w Toruniu.
Wyprawy w Polskę przyniosły obfite owoce. Lśnią na ścianach Galerii N i budzą podziw: dla bogatej kultury Wschodu, Bałkanów i Rosji oraz dla skromnej artystki z Łomży. Na jej ikonach od wieków czcią otaczane przez wyznawców prawosławnych postacie stają do obmycia wodą z grzechów i z nadzieją zbawienia jak podczas „Chrztu Chrystusa”. Patrzą z miłością jak „Bogurodzica”. Kroczą z ewangeliczną misją niby „Apostoł Paweł”. Bronią przed zakusami złego niczym „Archanioł Michał”. Siadają przy stole do wieczerzy w skupieniu i ciszy jak „Trójca Święta”. Milczą niczym święci kniaziowie „Boris i Gleb”, zamordowani przed tysiącem lat przez starszego brata Świętopełka...
Bohaterowie ikon, wzorowanych na oryginałach,  zazwyczaj mają na twarzach religijne uniesienie; niektórzy zamyślają się w rozmowie z uczonym towarzyszem; jednak zdarzają się i tacy jak św. Jerzy na białym rumaku, walczący ze smokiem w baśniowej scenerii na oczach cara i carycy.
Zwracają uwagę kilka razy większe od ikon dwa obrazy olejne. Zdolna malarka „Zwiastowanie” namalowała na wieść o tym, że zostanie babcią. A gdy już babcią została, dla „wnusia Wojtusia” - dziecka synowej Agaty - namalowała „Anioła Stróża”. Na szczęście, na całe życie. 
Pani Anna w czterostronicowym minikatalogu swojej wystawy przypomina, iż „legenda głosi, że pierwszym twórcą ikon był św. Łukasz Apostoł i Ewangelista”, choć najstarsze zachowane ikony  pochodzą z VI – VII wieku. Nazwa wzięła się od greckiego słowa eikon na ogólne określenie obrazu czczonej postaci. Ponieważ ikona bierze udział w liturgii, nie może podlegać prawom ludzkiej  estetyki. Dlatego aby uniknąć elementów przypadkowych, pisanie ikon – których istotą jest harmonia i język symboli - podporządkowano dość sztywnym regułom.
- Pisanie ikon to trudna i żmudna praca – zdradza tajniki warsztatu artystka. - Jedną można wypuścić z ręki po jakichś trzech miesiącach, więc pracowałam nad kilkoma jednocześnie. Najpierw na desce nakleja się płótno, które pokrywa się nawet dwunastoma warstwami kredy podgotowanej z klejem. Gdy warstwy wysychają, przeciera się je i na przygotowaną powierzchnię nanosi szkic. Potem nakłada się złocenia i maluje twarz, ręce i stopy postaci, następnie szaty, zaczynając od ciemnych kolorów i powoli dodając coraz jaśniejsze. Białe smużki i kreski pojawiają się w finale, by dodać blasku, głębi i wyrazistości świętym obliczom – wszak ikony nie operują perspektywą ani światłocieniem, do których przywykliśmy w klasycznym malarstwie.
Podobnie jak nie przywykliśmy, że w Łomży można pisać ikony wiary z modlitwą radości.
- Pisanie ikon wymaga dziennego światła, przy sztucznym zmieniają się barwy – wyjaśnia Anna Filipkowska-Wybranowska. - Więc farby proszkowe rozrabiam z żółtkiem, wodą i octem, żeby ikony nie straciły blasku. I żeby przetrwały długie lata...

Mirosław R. Derewońko


 
Zobacz także
 
4lomza.pl Regionalny Portal Copyright © Speed s.c. 2005r - 4too v.1.0

W celu świadczenia przez nas usług oraz ulepszania i analizy ich, posiłkujemy się usługami i narzędziami innych podmiotów. Realizują one określone przez nas cele, przy czym, w pewnych przypadkach, mogą także przy pomocy danych uzyskanych w naszych Serwisach realizować swoje własne cele i cele ich podmiotów współpracujących.

W szczególności współpracujemy z partnerami w zakresie:
  1. Analityki ruchu na naszych serwisach
  2. Analityki w celach reklamowych i dopasowania treści
  3. Personalizowania reklam
  4. Korzystania z wtyczek społecznościowych

Zgoda oznacza, że n/w podmioty mogą używać Twoich danych osobowych, w postaci udostępnionej przez Ciebie historii przeglądania stron i aplikacji internetowych w celach marketingowych dla dostosowania reklam oraz umieszczenia znaczników internetowych (cookies).

W ustawieniach swojej przeglądarki możesz ograniczyć lub wyłączyć obsługę plików Cookies.

Lista Zaufanych Partnerów

Wyrażam zgodę